Własna firma a emerytura - ile dostaniesz za 1400 zł składek społecznych?

Opublikowane 2021-01-12 przez: Zuzanna Ilków

https://useme-prod-public.s3.amazonaws.com/help-images/2021-01-12_BLOG_ZUS_1200x800.jpg
Jednym z powodów, dla którego freelancerzy decydują się na założenie działalności gospodarczej, jest posiadanie ubezpieczenia zdrowotnego oraz odprowadzanie składek emerytalnych. Nie wszyscy biorą pod uwagę, że ten przywilej ma swoją cenę – właściciele firm płacą składki ZUS o wysokości nawet do 1400 zł miesięcznie.

Pisaliśmy już o tym, jak freelancer może zapewnić sobie opiekę medyczną NFZ, zgłaszając się do dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego. Dziś zajmiemy się drugą ważną dla freelancerów kwestią: emeryturą dla samozatrudnionych.

Czy opłaca się zakładać firmę, aby uzyskać świadczenie emerytalne z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych? Jakiej wysokości emerytury może spodziewać się dobrze prosperujący przedsiębiorca? Jak wygląda emerytura samozatrudnionych?


Emerytura i własna firma: ile wynoszą składki ZUS dla samozatrudnionych

Każdy właściciel firmy co miesiąc musi odprowadzać składki ZUS. Nie ma znaczenia, czy firma miała lepszy czy gorszy okres – Twoim pierwszym zobowiązaniem jest opłacenie składki, nawet jeśli przychody były minimalne.

Wysokość składki jest uzależniona od tego, jak długo działa firma i czy przedsiębiorca może skorzystać z ulg, takich jak „mały ZUS” lub „mały ZUS plus”. Najwyższa składka wynosi obecnie ponad 1400 zł dla firm, które prosperują dłużej niż 5 lat i około 600 dla firm o mniejszym stażu.

W przypadku składek preferencyjnych, uzależnionych od wysokości przychodu, w pełnym wymiarze opłaca się tylko składkę na ubezpieczenie zdrowotne NFZ, natomiast wszystkie pozostałe składki społeczne są obniżone. W krótkiej perspektywie jest to niewątpliwe ułatwienie dla przedsiębiorcy. W długiej – stawia pod znakiem zapytania jego dalszą przyszłość.


Emerytura dla samozatrudnionych: ile wynosi składka emerytalna i co się z nią dzieje?

Składka ZUS, którą płaci przedsiębiorca, ma kilka elementów. Są to:

  • składka zdrowotna
  • składka emerytalna
  • składka rentowa
  • składka chorobowa
  • składka wypadkowa
  • składka na Fundusz Pracy (dla przedsiębiorców opłacających składki pełnej wysokości, bez ulg).

Ich wysokość zmienia się co roku, wraz ze zmianami wysokości płacy minimalnej oraz średniego miesięcznego wynagrodzenia. Obecnie wynoszą one:

Rodzaj składkiMały ZUS 2021Pełen ZUS 2021
Składka zdrowotna
Składka emerytalna163,97 zł616,40 zł
Składka rentowa67,20 zł252,62 zł
Składka chorobowa20,58 zł77,37 zł
Składka wypadkowa14,03 zł52,74 zł
Składka na Fundusz Pracy77,37 zł



Jak łatwo zauważyć, ze wszystkich składek ZUS najwyższa jest składka emerytalna. Co miesiąc przedsiębiorca bez ulg odprowadza na ten cel ponad 600 zł. Nie oznacza to wcale perspektyw na proporcjonalnie wysoką emeryturę.

https://useme-prod-public.s3.amazonaws.com/help-images/emerytura-samozatrudnionych-jaka-emerytura-dla-przedsi%C4%99biorcy.jpg
W tym kontekście obniżanie składki emerytalnej, traktowane jako ulga dla przedsiębiorców, stawia poważne pytania o to, jakiej emerytury mogą spodziewać się oni z ZUS. Podstawą do wyliczenia składek ZUS w ulgach „małego ZUSu” i „małego ZUSu plus” jest bowiem najniższa płaca krajowa.
Tymczasem osoby, które odprowadzają właśnie taką składkę przez większą część swojej aktywności zawodowej, mogą liczyć na minimalną emeryturę z ZUS. W roku 2020 wynosiła ona dokładnie 1200 zł. W tym roku wraz ze wzrostem płacy minimalnej nastąpiła rewaloryzacja emerytury. Świadczenia zostały podniesione o 4%, czyli o… 50 zł.


Emerytura dla samozatrudnionych: jaka będzie emerytura przedsiębiorcy z ZUS?

Przeliczmy zatem, ile w ciągu roku kosztują przedsiębiorcę jego składki emerytalne odprowadzane w pełnym wymiarze.

616,40 zł x 12 miesięcy = 7396,80 zł
7396,80 zł x 25 lat stażu pracy wymaganego do uzyskania emerytury = 184 920 zł
7396,80 zł x 36 lat stażu pracy (średni staż pracy dla mężczyzn źródło) = 266 284,80

Średnia długość życia w Polsce wynosi 75 lat, co oznacza, że emeryturę pobiera średnio 10 lat.

266 284,80 / 10 lat = 26 628,48 / 12 miesięcy = 2 219,04 zł

Jak wynika z powyższego wyliczenia, emerytura, jaką można uzyskać, wypłacając po osiągnięciu wieku emerytalnego tę samą kwotę, która została wpłacona do ZUS, jest znacząco wyższa. Takie wyliczenie każe zastanowić się, na ile zasadne jest odprowadzanie wysokich składek do ZUS zamiast rozwiązań alternatywnych.
Może być to:

  • samodzielnego oszczędzanie na Indywidualnym Koncie Emerytalnym
  • udział w OFE (wciąż istniejących)
  • wykupienie dedykowanej polisy ubezpieczeniowej u sprawdzonego ubezpieczyciela
  • inwestycje


Emerytura a własna firma: kto otrzyma minimalną emeryturę?

W obecnym systemie emerytalnym o wysokości świadczenia decyduje kapitał zgromadzony na indywidualnym koncie ZUS (i ewentualnie OFE).

W momencie osiągnięcia wieku emerytalnego – obecnie wynosi on 60 lat dla kobiet i 65 dla mężczyzn – uzbierana kwota może być niewystarczająca do uzyskania świadczenia umożliwiającego godne życie. Dlatego też zgodnie z ustawą o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z 17 grudnia 1998 roku jeśli został osiągnięty właściwy staż pracy (20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn), ZUS podniesie emeryturę do wartości minimalnej, niezależnie od zgromadzonych środków.

Prawdopodobnie takie właśnie świadczenie otrzyma większość przedsiębiorców, którzy prowadzą jednoosobowe działalności gospodarcze i odprowadzają składki w minimalnym wymiarze.


Dobrowolne ubezpieczenie emerytalne i rentowe w ZUS

Jeśli mimo wszystko uważasz ZUS za gwaranta swojej bezpiecznej przyszłości, możesz zgłosić się do dobrowolnego ubezpieczenia emerytalnego i rentowego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych bez konieczności posiadania własnej firmy lub pracy na etacie.

Podstawą wymiaru składki będzie minimalna płaca krajowa – w 2021 podniesiona do kwoty 2600 zł. Składki wynoszą 19,52% minimalnego wynagrodzenia w przypadku składki emerytalnej oraz 8% dla składki rentowej. Nie ma obowiązku ograniczania się do płacy minimalnej jako podstawy wymiaru składki: można bez przeszkód wybrać inną wartość, np. średniego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw.

Aby zgłosić się do ubezpieczenia, wystarczy złożyć druk ZUS ZUA w placówce Zakładu, odpowiadającej miejscu zamieszkania. Po dopełnieniu formalności należy opłacać składki do 10. dnia następnego miesiąca. Jako potwierdzenie należy złożyć również druk ZUS DRA. Więcej na ten temat przeczytasz tutaj.


Emerytura dla przedsiębiorców: jakie świadczenie otrzymają samozatrudnieni?

Podejmując decyzję o założeniu własnej firmy bierzemy pod uwagę różne czynniki: i wygodniejszy sposób rozliczenia, jakim są rachunku lub faktury, i co miesięczne koszty, jakie przy tym poniesiemy.

Składki ZUS, obowiązkowe dla wszystkich przedsiębiorców, zasilają kasę Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i – w zamyśle – mają zagwarantować przedsiębiorcom takie świadczenia, jak płatne zwolnienia chorobowe czy emeryturę.
Nie wszyscy właściciele jednoosobowych działalności gospodarczych mogą mieć nadzieję na to, że po kilkudziesięciu latach pracy sprzedadzą firmę z zyskiem, a uzyskane środki szczęśliwie zainwestują. Większość oczekuje raczej, że za składki, które odpowiadają wartości połowy minimalnego wynagrodzenia krajowego, uzyska godną emeryturę.

Może być to rozczarowaniem dla tych freelancerów, którzy w założeniu swojej działalności widzą sposób zabezpieczenia na przyszłość. W takiej sytuacji bardziej korzystne mogą okazać się raczej alternatywne formy zabezpieczenia.